TỔNG HỢP MỚI NHẤT CÁC HÌNH THỨC THANH TOÁN KHÔNG DÙNG TIỀN MẶT THEO NGHỊ ĐỊNH 181/2025/NĐ-CP
Từ ngày 01/07/2025, theo Nghị định 181/2025/NĐ-CP, doanh nghiệp chỉ được khấu trừ thuế GTGT đầu vào nếu chứng minh được đã thanh toán không dùng tiền mặt cho các hóa đơn từ 5 triệu đồng trở lên (đã gồm VAT). Dưới đây là toàn bộ các hình thức thanh toán hợp lệ, kế toán cần nắm rõ:1. Chuyển khoản qua ngân hàng – Hình thức “kinh điển”
• Hợp lệ khi tiền được chuyển khoản từ tài khoản của
bên mua sang tài khoản bên bán.
• Không chấp nhận: Bên mua nộp tiền mặt vào tài khoản
bên bán.
• Đối với xuất khẩu: Phải có giấy báo Có từ ngân hàng
bên bán.
2. Bù trừ công nợ (Cấn trừ)
• Bù trừ hai bên: Khi vừa mua vừa bán cho cùng đối
tác →
Cần biên bản đối chiếu công nợ.
• Bù trừ ba bên: Cần biên bản xác nhận của cả ba bên
liên quan.
• Cấn trừ qua khoản vay/mượn: Phải có hợp đồng bằng
văn bản và chứng từ chuyển tiền.
3. Thanh toán qua bên thứ ba (Ủy quyền/Chỉ định)
• Phải được quy định bằng văn bản trong hợp đồng.
• Bên thứ ba phải là tổ chức/cá nhân hợp pháp.
• Trường hợp đặc biệt: Tài khoản bên thứ ba mở tại
Kho bạc để cưỡng chế nợ theo quyết định nhà nước.
4. Thanh toán bằng cổ
phiếu, trái phiếu
• Nếu có thỏa thuận rõ ràng trong hợp đồng, đây cũng
là hình thức hợp lệ.
5. Mua hàng trả chậm,
trả góp
• Được khấu trừ ngay thời điểm nhận hóa đơn.
• Nhưng đến kỳ thanh toán phải có chứng từ thanh toán
không dùng tiền mặt – nếu không phải kê khai giảm phần thuế đã khấu trừ.
6. Ủy quyền cho người
lao động thanh toán
• Người lao động được ủy quyền thanh toán (chuyển khoản),
sau đó doanh nghiệp chuyển khoản hoàn lại.
• Phải theo quy chế tài chính hoặc quy chế nội bộ.
Đặc biệt lưu ý với xuất khẩu – thuế suất 0%, hoàn thuế:
• Cấn trừ vào khoản vay nước ngoài: Cần hợp đồng vay
và ghi rõ trong hợp đồng xuất khẩu.
• Góp vốn bằng tiền hàng xuất khẩu: Phải thể hiện
trong hợp đồng.
• Bên thứ ba tại Việt Nam thanh toán thay: Cần quy định
trong hợp đồng và biên bản đối chiếu công nợ.
• Thanh toán bằng hàng hóa: Hợp đồng xuất – nhập khẩu
rõ ràng, có tờ khai và xác nhận bù trừ.
• Trường hợp mất khả năng thanh toán: Được thay thế bằng
hồ sơ kiện tụng, xác nhận phá sản...
Ghi nhớ:
Nắm vững các hình thức thanh toán không dùng tiền mặt sẽ
giúp doanh nghiệp:
• Khấu trừ thuế
GTGT đúng luật
• Tránh rủi ro
khi thanh – kiểm tra
• Tối ưu hóa
dòng tiền và hồ sơ kế toán