Phép ảo thuật quản lý bảng cân đối kế toán một cách hoàn hảo
Quản lý bảng cân đối kế toán một cách khôn ngoan cũng giống như thực hiện một phép ảo thuật tài chính. Nó cho phép doanh nghiệp cải thiện hiệu quả hoạt động, mà không cần thúc đẩy doanh thu hay cắt giảm chi phí.Quản lý bảng cân đối kế
toán tốt hơn giúp doanh nghiệp hoạt động hiệu quả hơn trong việc biến đầu vào
thành đầu ra sản phẩm, rồi cuối cùng trở thành tiền
mặt. Nó giúp tăng tốc chu kỳ chuyển đổi tiền mặt (cash conversion cycle). Những
doanh nghiệp có thể làm ra nhiều tiền mặt hơn trong thời gian ngắn hơn có quyền
tự do hành động hơn. Họ không phải phụ thuộc vào các nhà đầu tư hay chủ nợ bên
ngoài.
Trong doanh nghiệp, thường
kế toán chịu trách nhiệm tính toán cần vay nợ bao nhiêu, với điều khoản như thế
nào, họ cũng chịu trách nhiệm huy động vốn đầu tư từ vốn chủ sở hữu khi cần, và
thường có thêm trách nhiệm giám sát tổng tài sản và tổng nợ phải trả của công
ty. Tuy vậy, các nhà quản lý ngoài lĩnh vực tài chính lại có tác động to lớn
lên những khoản mục nhất định trên bảng cân đối kế toán, những khoản mục này được
gộp chung lại dưới cái tên vốn lưu động (working capital). Vốn lưu động là đấu
trường chính để phát triển và áp dụng trí tuệ tài chính. Học cách quản lý vốn
lưu động tốt hơn, bạn có thể gây ảnh hưởng mạnh mẽ lên khả năng sinh lời cũng
như tình trạng tiền mặt tổ chức.
Các yếu tố trong vốn
lưu động
Vốn lưu động là hạng mục
nguồn lực, bao gồm tiền mặt, hàng tồn kho, và các khoản phải thu trừ đi bất kỳ
thứ gì mà doanh nghiệp sở hữu trong ngắn hạn. Nó nằm ngay trên bảng cân đối kế
toán , và thường được tính theo công thức sau:
Vốn lưu động = Tài sản
ngắn hạn – Nợ ngắn hạn
Tất nhiên, phương trình
trên có thể được phân tích nhỏ hơn nữa. Tài sản ngắn hạn bao gồm các khoản mục
như tiền mặt, các khoản phải trả và hàng tồn kho. Nợ ngắn hạn bao gồm các khoản
phải thu và các nghĩa vụ ngắn hạn khác. Tuy nhiên, chúng không phải là những
khoản mục biệt lập trên bảng cân đối kế toán, chúng đại diện cho những giai đoạn
khác nhau của chu kỳ sản xuất và những dạng thức khác nhau của vốn lưu động.
Phân tích bảng cân đối kế
toán bằng cách hãy thử hình dung một công ty sản xuất
nhỏ. Mỗi chu kỳ sản xuất đều bắt đầu với tiền mặt, đây là thành phần đầu tiên của
vốn lưu động. Công ty lấy tiền mặt và mua một số nguyên vật liệu thô – thành phần
thứ hai. Sau đó, nguyên liệu thô được đưa vào trong hoạt động sản xuất, tạo ra
tồn kho sản phẩm đang xử lý, và cuối cùng là tồn kho thành phẩm, một thành phần
“tồn kho” khác của vốn lưu động.
Cuối cùng doanh nghiệp
bán hàng hóa cho khách hàng, tạo ra các khoản doanh thu, đây chính là thành phần
thứ ba và cũng là thành phần cuối cùng của vốn lưu động. (Hình ảnh bên dưới).
Chu kỳ của ngành dịch
vụ cũng tương tự, nhưng đơn giản hơn.
Chu kỳ hoạt động là toàn
bộ thời gian từ khâu phát triển tài liệu đào tạo ban đầu, đến hoàn tất các khóa
đào tạo, cuối cùng là thu hóa đơn. Bạn càng hoàn thành dự án và theo sát việc
thu công nợ hiệu quả bao nhiêu, khả năng sinh lời và dòng tiền càng khỏe mạnh bấy
nhiêu.
Trên thực tế, cách tốt nhất
để làm ra tiền trong ngành dịch vụ là cung cấp dịch vụ một cách nhanh chóng, và
sau đó thu công nợ nhanh nhất có thể. Xuyên suốt chu kỳ này, vốn lưu động liên
tục thay đổi dạng thức. Nhưng số lượng vẫn giữ nguyên cho đến khi hệ thống có
thêm tiền mặt (từ vay nợ hoặc đầu tư vốn chủ sở hữu).
Tất nhiên, nếu doanh nghiệp
mua chịu nhiều, một số lượng tiền mặt nhất định sẽ vẫn còn nguyên vẹn – Nhưng
như vật sẽ có một khoản mục “khoản phải trả” tương ứng được tạo ra bên phía nợ
phải trả của bảng cân đối kế toán. Vì vậy, để có được bức tranh chính xác về vốn
lưu động của doanh nghiệp, ta phải trừ khoản mục này khỏi ba thành phần còn lại.
Tựu chung lại, nguồn
vốn lưu động là bao nhiêu thì sẽ phù hợp với một doanh nghiệp?
Ta khó tìm được câu trả lời
đơn giản cho câu hỏi này. DN nào cũng cần có đủ tiền mặt và hàng tồn kho để duy
trì hoạt động. Doanh nghiệp càng lớn và phát triển càng nhanh, thì có thể càng
cần nhiều vốn lưu động. Nhưng thách thức thật sự ở đây là làm sao sử dụng vốn
lưu động một cách hiệu quả. Ba tài khoản vốn lưu động mà các nhà quản lý không
làm về tài chính thật sự tác động đến khoản phải thu, hàng tồn kho, và ở mức độ
hạn hẹp hơn là các khoản phải trả.
Về phần này có liên quan
về chu kỳ chuyển đổi tiền mặt ở bài trước tôi đã chia sẻ và những đòn bẩy có thể
tác động tới chúng. Quan trọng hơn, bạn có thể bắt đầu một cuộc trò chuyện mà kết
quả của nó có thể là chu kỳ chuyển đổi tiền mặt nhanh hơn, hoặc yêu cầu vốn lưu
động thấp hơn và lượng tiền mặt lớn hơn. Điều này có lợi cho tất cả các nội bộ
bên trong DN.
Trên đây là bài viết phân
tích bảng cân đối ké toán và phép ảo thuật quản lý bảng cân đối kế toán một
cách hoàn hảo.